Công chứng hợp đồng đặt cọc nhà đất có bắt buộc mặt các bên không?
Trong thực tế giao dịch nhà đất, nhiều trường hợp bên mua hoặc bên bán bận công tác, đang ở xa hoặc ở nước ngoài nên không thể trực tiếp đến văn phòng công chứng. Điều này làm phát sinh câu hỏi pháp lý quan trọng: các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc hay không, và nếu không có mặt thì hợp đồng đặt cọc có hợp pháp không? Bài viết dưới đây sẽ phân tích cụ thể theo quy định pháp luật hiện hành.
>>> Xem thêm: Người mua bán nhà đất cần kiểm tra điều gì trước khi ký tại văn phòng công chứng
Các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc theo quy định pháp luật?
Căn cứ pháp lý về sự có mặt khi công chứng
Theo Điều 40 Luật Công chứng 2014, người yêu cầu công chứng phải:
Trực tiếp ký vào văn bản trước mặt công chứng viên
Xuất trình giấy tờ tùy thân hợp lệ
Thể hiện ý chí tự nguyện khi giao kết hợp đồng
Đồng thời, Điều 47 Luật Công chứng 2014 quy định công chứng viên phải chứng kiến việc ký kết hợp đồng, giao dịch.
👉 Như vậy, về nguyên tắc, các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc là câu trả lời CÓ, nếu họ là người trực tiếp ký hợp đồng.
Trường hợp nào không cần trực tiếp có mặt khi công chứng đặt cọc?
Mặc dù nguyên tắc là phải có mặt, nhưng pháp luật vẫn cho phép một số trường hợp ngoại lệ hợp pháp.
Công chứng đặt cọc thông qua người được ủy quyền
Theo Điều 562 Bộ luật Dân sự 2015, cá nhân có thể ủy quyền cho người khác xác lập, thực hiện giao dịch dân sự.
Trong trường hợp này:
Người được ủy quyền sẽ có mặt tại văn phòng công chứng
Giấy ủy quyền phải hợp pháp, còn hiệu lực
Nội dung ủy quyền phải bao gồm quyền ký hợp đồng đặt cọc
👉 Khi đó, các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc không còn là điều kiện bắt buộc, vì đã có người đại diện hợp pháp.
Điều kiện để công chứng hợp đồng đặt cọc khi không đủ mặt các bên
Để hợp đồng đặt cọc vẫn có giá trị pháp lý khi không đủ mặt các bên, cần đảm bảo:
Có hợp đồng ủy quyền được công chứng hoặc chứng thực
Phạm vi ủy quyền ghi rõ việc ký hợp đồng đặt cọc nhà đất
Người được ủy quyền xuất trình đầy đủ giấy tờ tùy thân
Công chứng viên kiểm tra năng lực, ý chí và phạm vi đại diện
Nếu thiếu một trong các điều kiện trên, hợp đồng có thể bị từ chối công chứng hoặc phát sinh tranh chấp hiệu lực.
Công chứng viên không được chứng nhận chữ ký đã ký sẵn
👉 Vì vậy, nếu ký trước rồi mới đi công chứng, thì các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc vẫn là yêu cầu bắt buộc, trừ trường hợp ký thông qua người được ủy quyền hợp pháp.
Hợp đồng đặt cọc không công chứng có bắt buộc các bên phải có mặt không?
Cần lưu ý rằng pháp luật không bắt buộc hợp đồng đặt cọc nhà đất phải công chứng.
Theo Điều 328 Bộ luật Dân sự 2015, hợp đồng đặt cọc chỉ cần:
Có sự thỏa thuận
Có hình thức bằng văn bản hoặc hình thức khác theo thỏa thuận
Trong trường hợp không công chứng:
Các bên không bắt buộc phải gặp mặt trực tiếp
Tuy nhiên, rủi ro tranh chấp và chứng minh rất cao
Rủi ro pháp lý nếu không có mặt khi công chứng đặt cọc
Việc không tuân thủ đúng quy định về sự có mặt khi công chứng có thể dẫn đến:
Hợp đồng bị tuyên vô hiệu do vi phạm hình thức
Không chứng minh được ý chí tự nguyện của các bên
Phát sinh tranh chấp về phạt cọc, hoàn cọc
Công chứng viên từ chối trách nhiệm chứng nhận
Do đó, vấn đề các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc cần được đặc biệt lưu ý trong các giao dịch giá trị lớn.
>>> Xem thêm: Trình tự giải quyết tranh chấp trong quá trình thực hiện thủ tục thừa kếtại cơ quan công chứng
Ví dụ thực tế về tranh chấp do không có mặt khi công chứng đặt cọc
Anh A và chị B thỏa thuận mua bán nhà, anh A ký sẵn hợp đồng đặt cọc rồi gửi cho chị B mang đi công chứng. Văn phòng công chứng vẫn chứng nhận hợp đồng.
Sau đó, anh A khởi kiện yêu cầu tuyên hợp đồng vô hiệu. Tòa án xác định:
Anh A không ký trước mặt công chứng viên
Vi phạm nghiêm trọng thủ tục công chứng
Hợp đồng đặt cọc bị tuyên vô hiệu
Lưu ý quan trọng khi công chứng hợp đồng đặt cọc nhà đất
Để tránh rủi ro pháp lý, khi công chứng hợp đồng đặt cọc, các bên nên:
Sắp xếp thời gian có mặt đầy đủ
Trường hợp vắng mặt phải lập giấy ủy quyền hợp pháp
Không ký trước vào hợp đồng
Kiểm tra kỹ nội dung đặt cọc và điều khoản phạt cọc
Kết luận
Theo quy định pháp luật hiện hành, các bên có phải có mặt khi công chứng đặt cọc là nguyên tắc bắt buộc, trừ trường hợp ký thông qua người được ủy quyền hợp pháp. Việc tuân thủ đúng thủ tục không chỉ giúp hợp đồng có hiệu lực mà còn hạn chế tối đa rủi ro tranh chấp về sau.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay vớiVăn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
