Trong quá trình giải quyết thừa kế, nhiều người thắc mắc thời hạn công chứng thừa kế là bao lâu, có bắt buộc phải đi công chứng trong một khoảng thời gian nhất định hay không, nếu để quá lâu thì có còn giá trị pháp lý hay bị mất quyền thừa kế. Việc không nắm rõ thời hạn CCTK có thể khiến người thừa kế gặp khó khăn khi sang tên tài sản hoặc phát sinh tranh chấp.
Bài viết dưới đây sẽ phân tích cụ thể các mốc thời gian quan trọng liên quan đến công chứng văn bản thừa kế theo quy định pháp luật hiện hành, kèm ví dụ minh họa thực tế.
>>> Xem thêm: Bạn sẽ bất ngờ với tốc độ làm việc tại phòng công chứng.
1. Thời hạn công chứng thừa kế là gì? Căn cứ pháp lý
1.1. Khái niệm thời hạn công chứng thừa kế
Thời hạn CCTK được hiểu là khoảng thời gian mà người thừa kế có quyền yêu cầu công chứng:
Văn bản khai nhận di sản thừa kế; hoặc
Văn bản thỏa thuận phân chia di sản thừa kế.
Khác với thời hiệu khởi kiện thừa kế, pháp luật hiện hành không quy định một thời hạn cứng bắt buộc phải đi công chứng thừa kế ngay sau khi người để lại di sản chết, nhưng vẫn có các mốc thời gian pháp lý quan trọng cần tuân thủ.
1.2. Căn cứ pháp lý về thời hạn công chứng thừa kế
Các quy định liên quan gồm:
Điều 609, 612 Bộ luật Dân sự 2015 – Quyền và di sản thừa kế;
Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015 – Thời hạn từ chối nhận di sản;
Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015 – Thời hiệu khởi kiện về thừa kế;
Điều 57, 58 Luật Công chứng 2014 – Công chứng văn bản thừa kế;
Điều 18 Nghị định 29/2015/NĐ-CP – Niêm yết việc khai nhận, phân chia di sản.
2. Thời hạn công chứng thừa kế có bị giới hạn không?
2.1. Pháp luật có quy định thời hạn bắt buộc phải công chứng thừa kế không?
Hiện nay, pháp luật không quy định thời hạn cụ thể bắt buộc người thừa kế phải đi CCTK trong bao lâu kể từ thời điểm mở thừa kế. Người thừa kế có thể yêu cầu công chứng bất cứ lúc nào, miễn là:
Di sản vẫn còn;
Không có tranh chấp;
Chưa hết thời hiệu khởi kiện về thừa kế.
Tuy nhiên, việc để quá lâu có thể phát sinh rủi ro về chứng cứ, nhân thân, tài sản.
2.2. Mối liên hệ giữa thời hạn công chứng thừa kế và thời hiệu thừa kế
Theo Điều 623 Bộ luật Dân sự 2015:
Thời hiệu yêu cầu chia di sản là 30 năm đối với bất động sản, 10 năm đối với động sản, kể từ thời điểm mở thừa kế;
Thời hiệu yêu cầu xác nhận quyền thừa kế hoặc bác bỏ quyền thừa kế là 10 năm.
Hết thời hiệu, người thừa kế có thể mất quyền yêu cầu Tòa án bảo vệ quyền lợi nếu phát sinh tranh chấp, dù việc công chứng vẫn có thể gặp khó khăn.
👉 Vì vậy, thời hạn CCTK tuy không bị ấn định cứng, nhưng bị chi phối gián tiếp bởi thời hiệu thừa kế.
>>> Xem thêm: Sự tiện lợi, minh bạch và đúng luật là tiêu chí hàng đầu mà dịch vụ làm sổ đỏ luôn cam kết.
3. Các mốc thời hạn bắt buộc trong thủ tục công chứng thừa kế
3.1. Thời hạn niêm yết công khai hồ sơ thừa kế
Theo quy định, trước khi công chứng văn bản thừa kế, tổ chức công chứng phải thực hiện niêm yết công khai tại UBND cấp xã nơi cư trú cuối cùng của người để lại di sản.
Thời gian niêm yết là 15 ngày. Đây là mốc thời gian bắt buộc trong thủ tục thời hạn công chứng thừa kế.
3.2. Thời hạn giải quyết hồ sơ công chứng
Theo Luật Công chứng:
Thông thường, hồ sơ được giải quyết trong 02 – 10 ngày làm việc, tùy tính chất phức tạp;
Trường hợp cần xác minh thì thời gian có thể kéo dài hơn.
3.3. Thời hạn từ chối nhận di sản ảnh hưởng đến công chứng thừa kế
Theo Điều 620 Bộ luật Dân sự 2015, việc từ chối nhận di sản phải thực hiện trước thời điểm phân chia di sản. Sau khi đã công chứng văn bản phân chia, không còn quyền từ chối.
4. Hệ quả pháp lý nếu để quá lâu mới công chứng thừa kế
4.1. Rủi ro về chứng cứ và nhân thân
Nếu để lâu:
Giấy tờ thất lạc;
Người thừa kế qua đời;
Khó xác minh quan hệ thừa kế;
Dễ phát sinh tranh chấp.
4.2. Nguy cơ hết thời hiệu thừa kế
Khi hết thời hiệu theo Điều 623 Bộ luật Dân sự:
Không còn quyền khởi kiện chia di sản;
Khó bảo vệ quyền lợi nếu phát sinh tranh chấp;
Tài sản có thể được xác lập quyền sở hữu theo chiếm hữu.
Ông A mất năm 2010, để lại mảnh đất cho 3 người con. Do không có nhu cầu sử dụng, các con không đi công chứng thừa kế ngay. Đến năm 2025, họ mới tiến hành làm thủ tục khai nhận và phân chia di sản. Vì chưa hết thời hiệu 30 năm đối với bất động sản, hồ sơ vẫn được tiếp nhận công chứng hợp lệ.
Tuy nhiên, do một người con đã mất, phải bổ sung thêm người thừa kế thế vị, khiến thủ tục kéo dài và phát sinh chi phí.
6. Kết luận
✔ Thời hạn công chứng thừa kế không bị pháp luật ấn định cứng nhưng chịu sự chi phối của thời hiệu thừa kế. ✔ Mốc thời gian bắt buộc gồm: 15 ngày niêm yết công khai và thời hạn giải quyết hồ sơ. ✔ Nên thực hiện công chứng thừa kế sớm để tránh rủi ro pháp lý. ✔ Việc chậm trễ có thể làm phát sinh tranh chấp và khó khăn khi bảo vệ quyền lợi.
Nếu bạn cần thông tin thêm hoặc hỗ trợ trong việc soạn thảo và công chứng hợp đồng, đừng ngần ngại liên hệ ngay với Văn phòng công chứng Nguyễn Huệ. Chúng tôi chuyên cung cấp dịch vụ công chứng với đội ngũ luật sư và công chứng viên giàu kinh nghiệm sẵn sàng hỗ trợ bạn mọi thủ tục pháp lý cần thiết. Hãy gọi cho chúng tôi qua số điện thoại 0966.22.7979 hoặc đến trực tiếp văn phòng để nhận được sự tư vấn tận tình và chuyên nghiệp!
Công chứng viên kiêm Trưởng Văn phòng Nguyễn Thị Huệ: Cử nhân luật, cán bộ cấp cao, đã có 31 năm làm công tác pháp luật, có kinh nghiệm trong lĩnh vực quản lý nhà nước về công chứng, hộ tịch, quốc tịch. Trong đó có 7 năm trực tiếp làm công chứng và lãnh đạo Phòng Công chứng.
Công chứng viên Nguyễn Thị Thủy: Thẩm Phán ngành Tòa án Hà Nội với kinh nghiệm công tác pháp luật 30 năm trong ngành Tòa án, trong đó 20 năm ở cương vị Thẩm Phán.
Bên cạnh đó là đội ngũ cán bộ nghiệp vụ năng động, nhiệt tình, có trình độ chuyên môn cao và tận tụy trong công việc.
Địa chỉ: 165 Giảng Võ, phường Cát Linh, quận Đống Đa, Hà Nội
Sao y chứng thực giấy tờ, tài liệu
